🔸عبدالکریم خرم، از مقام‌های پیشین جمهوری افغانستان، در واکنش به بیانیه تازه مارکو روبیو، وزیر خارجه امریکا، گفته است که تأکید او بر هویت تمدنی غرب را می‌توان تلاشی برای بسیج کشورهای غربی در برابر قدرت‌های شرقی دانست.

🔸خرم در نوشته‌ای می‌گوید که قصد داشته درباره تحولات منطقه و وضعیت افغانستان بنویسد، اما انتشار سخنان روبیو از سوی وزارت خارجه امریکا توجه او را جلب کرده است. به روایت خرم، روبیو چهارشنبه گذشته در تپه اکروپولیس یونان، مقابل معبد پارتنون، این مکان را زادگاه تمدن غربی و دموکراسی خوانده و تمدن غرب را «ستون جهان» و امریکا را «ستون غرب» توصیف کرده است.

🔸خرم این سخنان را مشابه اظهارات پیشین روبیو در کنفرانس مونیخ، اما تندتر و رادیکال‌تر ارزیابی کرده است. او معتقد است که چنین دیدگاهی بیشتر با نظریه‌های ساموئل هانتینگتون هم‌خوانی دارد تا موضع‌گیری معمول یک وزیر خارجه.

🔸به باور خرم، هرچند اشاره روبیو به حمله امپراتوری فارس در شرایط جنگ با ایران توجه‌ها را به این کشور معطوف کرده، پیام او دامنه گسترده‌تری دارد. خرم این سخنان را نوعی دعوت از اروپا و کشورهایی می‌داند که خود را وارث تمدن یونان و روم باستان می‌شمارند تا برای یک تقابل تمدنی آماده شوند.

🔸او توسل به احساسات هویتی را از ویژگی‌های قدرت‌های در حال افول دانسته و آن را با گرایش شماری از پیروان مارکسیسم به ناسیونالیسم در آستانه فروپاشی اتحاد شوروی مقایسه کرده است. خرم همچنین مدعی شده که گرایش مارکسیست‌های شکست‌خورده افغانستان به قوم‌گرایی، در آغاز فاجعه تازه و جنگ داخلی نقش داشته است.

🔸خرم در ادامه می‌نویسد که امریکا، در مواجهه با چین، روسیه، ایران و دیگر قدرت‌های شرقی، می‌کوشد با تحریک احساسات تمدنی، بخشی از جهان را با خود همراه کند. به ارزیابی او، تأکید دونالد ترمپ و همراهانش بر بازگشت به ریشه‌های فرهنگی و تاریخی غرب، با رویکرد جریان‌هایی در جهان اسلام قابل مقایسه است که راه برون‌رفت از ضعف را در بازگشت به سلف جست‌وجو می‌کنند.

@tarjomanaf