🔹سخنان اخیر اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت خارجه ایران، بار دیگر بحث حساس «به رسمیت شناختن طالبان» را در مرکز توجه رسانه ها و محافل سیاسی قرار داد. او تأکید کرد که این موضوع نه یک تصمیم مقطعی، بلکه یک «تصمیم حاکمیتی» است؛ تصمیمی که به گفته او تنها در صورتی اتخاذ خواهد شد که منافع ملی جمهوری اسلامی ایران اقتضا کند.
🔹این موضع گیری در واقع نشان می دهد که تهران همچنان در حال سنجش دقیق هزینه ها و فایده های چنین اقدامی است. از یک سو، ایران دارای مرز طولانی با افغانستان، اشتراکات فرهنگی و زبانی و همچنین پرونده های مهمی چون مهاجرت، آب هیرمند، قاچاق و امنیت مرزی است. این مسائل ایران را ناگزیر کرده تا با مقامات امر واقع در کابل تماس و تعامل داشته باشد. از سوی دیگر، به رسمیت شناختن رسمی طالبان به معنای اعطای مشروعیت بین المللی به گروهی است که هنوز به دلیل مسائل حقوق بشری در سطح جهانی با عدم پذیرش روبه روست.
🔹ایران تاکنون سیاستی میانه را دنبال کرده است؛ نه طالبان را به رسمیت شناخته و نه دروازه های گفتگو را بسته است. تهران در عمل تلاش دارد میان نیازهای فوری امنیتی و اقتصادی در مرزهای شرقی و ملاحظات بلندمدت در عرصه منطقه ای و بین المللی تعادل ایجاد کند.
🔹مسئله اصلی اینجاست که هرگونه تصمیم ایران در قبال طالبان، پیامدهای گسترده ای در روابط با همسایگان و قدرت های فرامنطقه ای خواهد داشت. به رسمیت شناختن طالبان می تواند ایران را در صف کشورهایی چون چین، روسیه ... قرار دهد که رویکردی عمل گرایانه تر در قبال کابل دارند.
🔹در نهایت، آنچه از سخنان بقائی برمی آید، این است که ایران به دنبال انعطاف پذیری و حفظ دست باز در تصمیم گیری است. طالبان در حال حاضر برای تهران یک واقعیت جغرافیایی و امنیتی است، اما تبدیل این واقعیت به مشروعیت رسمی، هنوز به سنجش های دقیق تر و شرایطی وابسته است که با عنوان «منافع ملی» از آن یاد می شود.
🔹این معادله پیچیده نشان می دهد که سیاست ایران در قبال طالبان، نه شتاب زده خواهد بود و نه صرفا احساسی؛ بلکه تصمیمی استراتژیک که زمان و شرایط منطقه ای و بین المللی آن را رقم خواهد زد.
@bakhtarnewsagency1
