🔸عمر نثار پژوهشگر ارشد مؤسسه شرق شناسی آکادمی علوم روسیه در گفتگویی با خبرگزاری ایرنا / ایران در تاریخ ۷ جولای ۲۰۲۵، اظهار داشت که تصمیم رهبری روسیه برای به رسمیت شناختن حکومت طالبان، عمدتا بر پایه مسائل امنیتی اتخاذ شده است. او تأکید کرد که این مسئله، معیار اصلی و تعیین کننده در فرایند تصمیم گیری مسکو بوده و در چارچوب منافع راهبردی این کشور ارزیابی می شود.
🔸از نگاه ناظران، واکنش سرد افکار عمومی روسیه نسبت به این تصمیم، نشانه ای از انسجام در سیاست خارجی مسکو تلقی می شود. روسیه از ابتدای بازگشت طالبان به قدرت، ارتباطات کاری و عملیاتی با آنان برقرار کرده بود، و اکنون صرفاً این روابط وارد سطح رسمی و سیاسی شده است. اما در عرصه بین المللی، این تصمیم پیامدهای عمیقی دارد – به ویژه برای خود طالبان که در پی دستیابی به مشروعیت جهانی هستند.
🔸مسائل امنیتی، به ویژه تهدید ناشی از گروه داعش شاخه خراسان، در صدر نگرانی های روسیه قرار دارد. به گفته نثار، طالبان طی یک سال گذشته موفق شده اند فعالیت این گروه را در افغانستان تا حدی مهار کنند؛ هرچند در مورد نحوه مقابله با ایدئولوژی داعش هنوز ابهاماتی وجود دارد. با این حال، همین اقدامات عملی طالبان برای روسیه کافی بوده تا آنان را به عنوان بازیگری قابل تعامل در نظر بگیرد.
🔸هم زمان، مبارزه با قاچاق مواد مخدر یکی دیگر از اولویت های کلیدی مسکو است. مسیرهای قاچاق از افغانستان به روسیه یکی از نگرانی های امنیتی دیرینه کرملین بوده، و طالبان در ماه های اخیر تلاش هایی برای مهار این تهدید از خود نشان داده اند. چنین رویکردهایی در مسکو به عنوان نشانه ای از قابلیت همکاری تلقی شده است.
🔸برای طالبان، به رسمیت شناسی از سوی یک قدرت جهانی چون روسیه، نه تنها پیروزی نمادین است، بلکه می تواند نخستین گام برای خروج از انزوای بین المللی باشد. این تعامل برای هر دو طرف سودآور است؛ طالبان مشروعیت سیاسی به دست می آورند، و روسیه نفوذ خود را در جنوب و مرکز آسیا تقویت می کند.
🔸نثار معتقد است در آغاز به قدرت رسیدن طالبان، نوعی اجماع نانوشته جهانی علیه به رسمیت شناسی این گروه شکل گرفته بود و کشورهای منطقه ای نیز بر همین اساس سیاست گذاری می کردند. اما تصمیم اخیر روسیه، این الگوی رفتاری را به چالش کشیده و امکان بازنگری در رویکرد دیگر کشورها را فراهم ساخته است. به گفته او، احتمال دارد برخی کشورهای آسیای مرکزی، و حتی چین، در آینده نزدیک مسیر مشابهی را در پیش بگیرند. این روند به احتمال زیاد محتاطانه و تدریجی خواهد بود، اما نشانه های تغییر در رفتار بازیگران منطقه ای از هم اکنون آشکار است.
@tarjomanaf
