🔸گزارش برنامه جهانی غذا (ملل متحد)، در دومین هفته فبروری ۲۰۲۶، شاخص‌های اقتصادی و معیشتی در افغانستان تصویری از ثبات نسبی همراه با تداوم فشارهای ساختاری را نشان می ‌دهد. ارزش افغانی در برابر دالر تقویت شده و حدود ۱۳ درصد نسبت به سال گذشته افزایش یافته است، اما بسته ‌بودن گذرگاه‌های تجاری با پاکستان همچنان جریان واردات را محدود کرده و باعث حفظ سطح بالای قیمت مواد غذایی شده است. هم‌زمان، شرایط زمستانی نیز عرضه داخلی را کاهش داده و فشار بر بازارها را ادامه داده است.

🔸بررسی قیمت کالاهای اساسی نشان می‌دهد که اگرچه تغییرات هفتگی محدود بوده، اما در مقایسه سالانه بسیاری از اقلام غذایی افزایش قیمت داشته‌اند؛ از جمله گندم با رشد ۱۴ درصدی، آرد تا ۶ درصد، برنج تا ۳۹ درصد و روغن خوراکی حدود ۱۰ درصد افزایش یافته است. این روند بیانگر وابستگی بالا به واردات، محدودیت‌های تجاری و عوامل فصلی در عرضه است. در بخش سبزیجات نیز کاهش قیمت پیاز در نتیجه بهبود عرضه داخلی مشاهده می‌شود، اما قیمت کچالو و بادنجان رومی همچنان بالاتر از میانگین‌های گذشته باقی مانده است.

🔸بازار کار در فصل زمستان همچنان ضعیف گزارش شده است؛ فرصت کارگری روزمزد به‌طور متوسط تنها حدود ۱.۶ روز در هفته بوده و دستمزد کارگران معمولی تقریباً بدون تغییر در حدود ۲۹۳ افغانی در روز باقی مانده است. کاهش دسترسی به کار در مقایسه با سال گذشته به معنای محدودشدن توان درآمدی خانوارها و کاهش قدرت خرید آنان برای تأمین نیازهای غذایی است. حتی با بهبود جزئی «مبادله دستمزد با آرد»، سطح واقعی قدرت خرید کارگران هنوز به‌مراتب پایین‌تر از سال قبل ارزیابی می‌شود.

🔸در حوزه انرژی و اقلام غیرغذایی، قیمت دیزل اندکی کاهش یافته و در حدود ۶۰.۵ افغانی در هر لیتر ثبت شده که تقریباً هم‌سطح سال گذشته و پایین‌تر از میانگین سه‌ساله است. قیمت سوخت‌های زمستانی نیز عمدتاً باثبات بوده و تنها تغییرات جزئی هفتگی داشته است؛ موضوعی که نشان‌دهنده ثبات نسبی عرضه در این بخش در مقایسه با فشارهای موجود در بازار مواد غذایی است.

🔸در مجموع، داده‌های موجود نشان می‌دهد که اقتصاد معیشتی افغانستان در وضعیت «ثبات شکننده» قرار دارد: از یک‌سو تقویت نرخ ارز و ثبات نسبی برخی بازارها دیده می‌شود، و از سوی دیگر محدودیت تجارت مرزی، بیکاری فصلی و گرانی اقلام غذایی همچنان فشار قابل‌توجهی بر زندگی روزمره مردم وارد می‌کند. تداوم این وضعیت می‌تواند وابستگی خانوارها به کمک‌های انسانی و حمایت‌های معیشتی را در ماه‌های پیش‌رو حفظ یا حتی تشدید کند.

@tarjomanaf